۲. مثلا نظام چهان نسبت به خیر و شر شعور دارد یا همان قانون کارما .

امروز روز تولدم است. هیچ روز خاصی نیست. احساس خاصي هم ندارم. خورشید هم از طرف دیگری طلوع نکرده است. و من هم نه آدم خاصی هستم و نه قرار است با آمدنم کار خاصی در این دنیا انجام دهم . می دانید امروز به این فکر می کردم که اگر در بهمن  سال 64، در لحظه تولدم، از من می پرسیدند که الا ن می توانی خودت تصمیم بگیری که می خواهی به این دنیا بیایی یا نه، کدام را انتخاب می کردم؟ نمی دانم شاید از سر کنجکاوی  و تجربه اندوزی دوباره آمدن را انتخاب می کردم. ( من از کشف کردن خیلی خوشم می آید) و ممکن بود از سر تنبلی و رنج و اندوه...نیامدن را!

می دانید وقتی از زندگی خسته می شوم (و بیشتر مواقع لحظاتی است که نمی توانم بفهمم) ممکن است خیلی راحت بگویم از این که در این دنیا هستم حالم بهم می خورد یا چرا اینجا هستم .ولی موقعی که حالم خوب است اصلا به این پرسش فکر نمی کنم .چون آنقدر این کشف کردن به دلم می نشیند که لذتی بالاتر از آن را در عالم نمی یابم.

من سال پیش تقریبا تمام مدت ناراحت بوده ام و اندوه شدیدی را سپری کرده ام(هر چند فکر می کنم که الان با آن نوعی سازگاری پیدا کرده ام و برای همین زیاد دچار اندوه روانی نمی شوم) و يكي از دلایل آن این بوده است که "نمی فهمم" . واقعا نمی فهمم . و این نمی فهمم یک چیز عمیق در وجود من است. یک علامت سوال خیلی بزرگ که نه از بین می رود و نه کسی می تواند به آن جواب دهد. واقعا جدی می گویم. اگر امیدی برای زیستن برایم باشد جواب دادن به این علامت سوال است. در واقع با اینکه این علامت سوال آزارم می دهد ولی خیلی وقت ها هم همین محرک زندگیم بوده است....

روزی عمه ام به من می گفت : تو باید برای این که به این دنیا آمده ای، شکرگزار باشی! گفتم برای چه؟ گفت: برای اینکه از میان هزاران اسپرم که می توانستند موجود شوند فقط تو بوده ای که این شانس را داشته ای که زنده بمانی و حالا روی زمین باشی و زندگی کنی . در دلم گفتم و از کجا می دانی که من بدبخت ترین آنها نبوده ام؟  به راستي واقعا چه کسی می داند؟

واقعا چه کسی می داند؟ اگر همان اول تصميم آمدن به این دنیا دست خودمان چه کار می کردیم. شاید به اندازه کافی کوچک و نفهم بودیم که آمدن را انتخاب می کردیم و شاید به اندازه کافی بالغ و بزرگ بودیم و چیزی را در پس این زندگی دنیایی می دیدیم که باز هم آمدن را انتخاب می کردیم؟ کسی چه می داند؟ شاید باید بازي تمام شود تا ما بفهمیم آخر دوست داشتیم  زندگی کنیم یا نه و با اين کار بالاجبار زندگی را زندگانی کرده ایم!!

اصولا روز تولد را جشن می گیرند به هم هدیه می دهند . به نظر من هم تا حدودی کار جالبیست. مثلا شاید مفهومش این باشد که تو هم از امروز ادراک می کنی، از امروز نوعی شعور پیدا می کنی. از امروز می توانی بچشی ،بفهمی، بشنوی، ببینی و لمس کنی و برای همین در سالروز چنین حادثه ای به تو هدیه می دهند و در خوشحالیت سهیم می شوند. در واقع این روز مبدا تمام ادراکات توست. شاید هم منظورشان از هدیه دادن این است که خوشحالم که تو هم مثل ما به این دنیا آمدی و خلاصه مثل ما شدی و از تنهایی هایمان کم می کنی ! شاید هم آنقدر به هم بد ابراز محبت می کنیم و فکر می کنیم که ابراز محبت حتما دلیل می خواهد که آن را فقط به یک روز خاص اختصاص می دهیم. می تواند هر دلیل خاصی داشته باشد. اصلا آیا اهمیت دارد؟

روز تولد هر چه که باشد چه از عدم آمده باشیم چه به عدم برویم ؛ چه خودمان زندگی را انتخاب کرده ایم چه نه! الان من اينجا هستم و شما هم جایی نشسته اید و دارید نوشته مرا می خوانید و بلاخره باید کاری کنیم و تصمیمی بگیریم که این زمانی که در این دنیا و قطار و تونل زمان و زندگی...( هر اسمی که خودتان می خواهید را رویش بگذارید) هستیم چه کار می خواهیم بکنیم .ببینم شما تصمیمتان را گرفتید؟....شاید همین فردا به مقصد برسیم!

نوشته ام طولانی شد .

برایم دوتا آرزو کنید. که از هر هدیه ای برایم بهتر است.

اول اینکه :درکم از این عالم چند برابر شود و بفهمم اینجا چه خبر است. در واقع آرزو برايم کنید که از تمام ظرفیت های وجودیم استفاده کنم .و با اینکار لحظه لحظه زندگیم عمیق تر گردد.

دوم اینکه: دایره دوست داشتنهایم گسترش پیدا کند و قطر آن روز به روز افزایش یابد.

همین.

                  **********

صاحب وبلاگ شب تاب  شاید  فکرش را نمی کرد که با نوشتن مطلب کوتاهی در مورد یک کتاب، کسی را وادار به خواندن کل کتاب کند. ولی من با خواندن همین چند جمله، اسباب بازی هایم را رها کردم و بادبادک باز شدم! چیزی درون آن نوشته بود که هنوز و هنوز هم  دلم را می لرزاند . همان جا که امیر در هزار توی بیمارستان دنبال خداست. همان جا که دیگر شک ندارد که خدایی هست یا نه، بلکه در راهروی بیمارستان که همان جا که ناامیدی موج می زند؛ به این می اندیشد که برای نجات جان سهراب عزیزش "باید" خدایی باشد! و این باید را با عمق جانش می گوید .

"بادباک باز" کتاب لطیفیست. پر از همه چیز است ... پر از خدا، انسان، جنگ، عشق، صمیمیت، معصومیت، گناه، خباثت، پلیدی ... پر از افغانستان است و هر چیزی که متعلق به آن است. پر از طالبان، جنگ، جنگ، جنگ (و برای این که حق مطلب  را ادا کنم باید یک صفحه بنویسم جنگ تا عمق فاجعه را دریابید) مین، مردی که دست و پا ندارد، زن و مردی که سنگسار شده اند، پر از تجاوز ، هتک حرمت(حتی به بچه ها)، پر از بچه هایی که در کودکی یتیم شده اند، پر از کودکانی که کودکی را نمی دانند چگونه کودکی کنند. پر از خرابه، بی غذایی، غارت، کشتار ...

این کتاب دورنمایی از تاریخ معاصر افغانستان و مردمی است که در آن زندگی می کنند. رنج هایی که این ملت از بنیادگرایانی که به نام دین، حرمت آدمی را هم نگه نمی دارند و .... کشیده است.

در کنار همه این تصاویر زشت ؛ می بینی هنوز هم چیز هایی در حال شکفتن است: دستی که می آید و تو را با محبتش آبیاری می کند ... به تو زندگی می دهد ... هنوز هم عشق در جریان است ... هنوز هم ... و همین تو را بجایی میبرد که "امید" این شاپرک پران زندگی اوج بگیرد...

مشخصات کتاب:

کتاب بادبادک باز

نویسنده خالد حسینی

انتشارات مروارید چاپ دوم

قیمت 3900

*نویسنده وبلاگ شب تاب اهل افغانستان است . من زیاد با ایشان آشنایی ندارم . اما می دانم در دانشگاه  فردوسی درس می خواند . امیدوارم به کشورش برگردد و از فرهیختگان کشورش گردد.

* واقعا این سطور هیچ کدام نمی توانند زیبایی این کتاب را نشان دهند . باید آن را بخوانید تا بدانید چه می گویم!

* این کتاب در ضمن جز پر فروش ترین کتاب های آمریکا بوده است . برای هر گونه توضیح بیشتری به سایت ها زیر مراجعه کنید:

خالد حسینی در مورد افغانستان آگاهی می دهد

ققنوسان : گاهنامه ادبی ، فرهنگی و هنری

بادبادک باز - روز نامه شرق - مردادماه

نگاهی به کتابهای پرفروش سال 2004 آمریکا

از دور بر آتش- بادبادک یاز

 ما، بادباک‌باز و خواننده‌ی غربی- وبلاگ مرز آبی

وقتی در مورد مرگ فکر می کنم و خودم را در وضعیتی قرار می دهم که این اتفاق برایم حادث شود ناگهان متوجه می شوم که افراد زیادی در من زندگی می کنند.

یکی از آنها اپیکوری است می گوید: البته ما میان دو عدم زیست می کنیم!

یکی از آنها یک بوداییست و می گوید : چرخه را باید کامل کنی .از زندگی به زندگی دیگر . از این مرحله به آن مرحله تا رهایی. تناسخ یابی تا رها گردی.

یکی از آنها هم مسلمان است . می گوید تو یک بار بیشتر زندگی نمی کنی و در پایان این زندگی باید در انتظار قیامت بنشینی و برای اعمالت پاسخگو باشی .

و من میان این من ها نمی دانم کدام را برگیرم ... اما آیا باید منی را برگیرم؟

فکر می کنم این مقدمه برای شروع کافی باشد. به نظرم می آید  هنگامی که در مورد مرگ سخن می گوییم و آن را در ارتباط مستقیم با زندگیمان قرار می دهیم باید به چند سوال مقدماتی و بنیادین تر جواب دهیم . سوال اول این است که آیا جواب من به این سوال که بعد از مرگ چه می شود بر روی موضع و جایگاه من در هستی تاثیر می گذارد؟ یعنی مثلا اگر من موضع یک بودایی را در زندگی اتخاذ کنم عملم نوع دیگری می شود؟ مسلما اگر شما در این باب بگویید که من هر موضعی که اتخاذ کنم بر روی زندگیم تاثیر نمی گذارد اصلا صحبت کردن در مورد اینکه پس از مرگ چه می شود امری بیهوده می شود. البته من در این جا یک پیشفرض دارم و آن هم این است که ما به واسطه انسان بودمان امکان این را نداریم که در موضعی معرفتی نست به مرگ قرار بگیریم .باید مرگ اتفاق بیافتد تا ما بفهمیم که پشت دیوار زندگی چه چیزیست. و این معرفت نوعی تفرد را هم به همراه دارد؛ به این معنا که هر فرد با مرگش خودش به این معرفت وقوف پیدا می کند .

نکته دیگری که می خواهم در اینجا یادآور شوم اهمیت این سوال است. ما همواره در هر سال هر ماه هر روز هر ساعت ...دقیقه ... ثانیه ... و هر لحظه ای را که زندگانی می کنیم؛ در واقع دوشادوش مرگ گام بر می داریم . اینکه شما راحت زندگی می کنید و مرگ را فقط وقتی به قبرستان می روید به یاد می آورید مرهون استدلال استقرایی و شرطی شدگی هستید . وگر نه هر لحظه امکان دارد که فقط یک سلول از نسوج بدنتان اشتباه کار کند یا تصمیم بگیرد دیگر کار نکند! مرگ همراه فاصله یکسانش را از شما حفظ می کند. کاری به این ندارد که شما پیر هستید یا جوان ...

فهم چنین چیزی و آوردن آن به سطح هوشیاری، زندگی را این گونه می کند: ما، هر یک ، در حال بند بازی بر روی طناب زندگی هستیم و هر آن امکان دارد تعادل خود را از دست دهیم و چه بسیار انسان هایی که تعادل خود را از دست داده اند!!

دوباره به سوالم بر می گردم به اینکه آیا جواب سوال "آیا زندگی پس از مرگ وجود دارد؟" مهم است؟ فکر می کنم این کاملا به شما بستگی داشته باشد. شما ممکن است مفهوم زندگیتان را طوری تنظیم کرده باشید که جواب دادن به این سوال چندان برایتان مهم نباشد و برعکس باید حتما به این سوال جواب دهید که زندگیتان با مفهوم و با معنا شود .

گه گاهی که شبها که به خانه می رسم و خسته نیستم ، دراز می کشم و در مورد زندگی فکر می کنم. در مورد همه چیزش . تازه گاهی دور تر هم می روم و خودم را در حال فکر کردن به مسائل زندگی هم نگاه می کنم . دور نمای جالبی دارم! بشدت انسانی! پر از قوت و ضعف . و از خودم می پرسم آیا انسانی هم هست که این گونه نباشد؟ یعنی در حد فاصل میان ضعف و قوت هایش نباشد؟ اصلا تصور انسانی که به بازه قوت و ضعف متعلق نباشد برایم قابل فهم نیست!

تصمیم گرفتم در مورد چند موضوعی که این چند روز از ذهنم گذشت و بنظرم موضوعات جالبی هستند بنویسم . شاید برای شما هم جالب باشند.

1.

مدتی بود داشتم به انسان معنوی فکر می کردم و بیشتر در مورد سخن استاد بزرگوار دکتر کاظم علمی. در یکی از جلساتش بود که می گفت : انسان معنوی به جایی می رسد که درونش به یک خط راست تبدیل می شود. هیچ عامل خارجی و داخلی این خط راست را مرتعش نمی کند . او فراتر از غم و شادیست. به بهجت رسیده است و برای چنین انسانی غم و شادی مفهوم خود را از دست داده است. به تعبیر قران ( نه رویداد های خوب شادشان می کند و نه رویداد های بد اندوهگینشان می کند) یا مانند آن متن مقدس بودایی که می گوید: (نه طالع خوب موج شعفي بر چهره اش مي نشاند نه اقبال بد به اندوهش مي كشاند پس چنينند روشن بينان) . سخنش را بارها برای خودم تکرار کرده ام اما هر چه سعی می کنم در این وضعیت قرار بگیرم یا لحظه ای_ و فقط لحظه ای_ آن را تجربه کنم اتفاق نمی افتد! چند روز پیش هم به این حکایت بر خوردم که اوشو (عارف معاصر هندی)؛ آن را در یکی از کتاب هایش نقل کرده بود:

در زمان های قدیم پادشاه قدرتمندی زندگی می کرد که وزیران خردمند زیادی را در خدمت داشت . روزی این پادشاه با نارضایتی وزیران خود را فرا خواند و به آن ها گفت: (( احساس بسیار عجیبی دارم . دوست دارم انگشتری داشته باشم که حال مرا همواره یکسان نگه دارد . روی نگین این انگشتر باید شعاری حک شده باشد که وقتی ناراحت هستم مرا خوشحال کند و در عین حال هنگامی که خوشحال هستم و به این شعار نگاه میکنم,مرا غمگین سازد.))

وزیران خردمند همگی به فکر فرو رفتند و شروع به مشورت کردند . در نهایت آن ها تصمیم گرفتند انگشتری برای پادشاه بسازند که بر روی نگین آن این شعار حک شده باشد : ((این نیز بگذرد )).

2

چند روز پیش یکی از دوستان بسیار خوب بنده که بسیار هم دوستش می دارم  و همیشه از وجودش بهره ها برده ام ؛ مرا دعوت به خواندن یکی از سخنرانی های استاد ملکیان (بحران معنویت)کرد. آنقدر سفارش کرد که من دم به دم شروع به خواندنش کردم . آنچه می خواهم بگویم نکته ای در این نوشته است که تحت تاثیرم قرار داد... دقیقا این قسمت:    

-          آخرین نکته‌ای که مایلم در مورد آن صحبت کنم این است که آرامش در سکوت هر چه بیشتر فراهم می‌شود. فرزانگان قدیم بیشترین تأکیدی را که به شاگردان‌شان می‌کردند سکوت بود. البته من نمی‌خواهم به نظرات امثال تراپیستها (trappist) اشاره کنم و تا آن حد مبالغه نمایم. همانطور که می‌دانید در مکاتب غربی و شرقی فرقه‌هایی وجود دارد که طرفدار سکوت مادام‌العمر هستند به عنوان مثال شعار تراپیستها این است: سکوت مادام‌العمر برای آرامش روشن مادام‌العمر. به عنوان مثال تامس مرتن معنوی بزرگ امریکایی سده بیستم، یك تراپیست بود و از سن  19 سالگی تا سن 52 سالگی که در اثر تصادف از دنیا رفت هیچ سخنی نگفت.

نکته ای توجهم را به خودش جلب کرد سکوت 33 ساله تامس مرتن است . برای من قابل تصور هم نیست . فکر کنید شما می توانید حرف بزنید ولی سی و سه سال سکوت می کنید. تازه شما این را هم فرض بگیرید که یک بار بیشتر زندگی نمی کنید و می توانید خیلی کارها بکنید! شاید تامس مرتن بسیار زود تر از ما به این نتیجه رسید که بیرون از خودش خبری نیست . شاید ... کسی چه می داند!!

نه! یک لحظه وفقط یک لحظه خودتان را جای مرتن بگذارید. ....

3

دلم چیز عجیبی را می خواهد ... این چیز عجیب که کم کم دارد به عطش تبدیل می شود نوعی وضعیت روانی است که در آن وضعیت درکم از عالم چند برابر شود و بالاتر از آن، عمق زندگیم بیشتر ... واقعا آرزو دارم! و دلم می خواهد که حتی یک لحظه و فقط یک لحظه چنین چیزی را لمس کنم . کاش این حادثه اتفاق افتد قبل از این که این عالم را درک ناکرده ترک کنم و روحم جسمم را ترک گوید.(البته شاید هم ترک کردنی نباشد وفقط عدم ما را در بر گیرد)